Stripgeschiedenis

Het verhaal van Lambiek

Sinds de opening in 1968 heeft de Amsterdamse stripwinkel Lambiek een belangrijke rol gespeeld om strips publieke aandacht en waardering te bezorgen. Niet alleen in Nederland, maar op een internationale schaal. Aan de ene kant historisch belangrijk als de oudste stripwinkel in Nederland en Europa, is Lambiek ook de oudste winkel in het genre die nog steeds bestaat. Maar Lambiek was altijd meer dan een plek om strips te kopen. In minder dan een decennium werd de winkel een onderzoekscentrum, minimuseum en ontmoetingsplek voor alles en iedereen die met strips te maken hebben. Lambiek opende zijn deuren voor ontelbare signeersessies, tentoonstellingen, lezingen, mediastunts en feestjes. Sommige tekenaars waren destijds nog onbekend. Anderen al beroemd. Enkelen waren vooral legendes in hun eigen landen, maar nog niet in Nederland. Allen werden ze met hetzelfde respect behandeld, wat hun naambekendheid bevorderde.

Stichter Kees Kousemaker en zijn entourage verzorgden verder verschillende essays, artikels en boeken over strips. Een groot deel van de Nederlandse stripgeschiedenis zou anders onontgonnen zijn gebleven. Maar Kousemakers ambities gingen zelfs verder. In 1994 werd Lambiek één van de eerste Nederlandse bedrijven met een eigen website. Vijf jaar later werd de online encyclopedie, de Comiclopedia (1999), gelanceerd. Het biedt een biografisch overzicht aan van (uiteindelijk hopelijk) iedereen die ooit een strip tekende en een officiële publicatie wist te verzilveren, ongeacht land of tijdsperiode. Sinds 2018 telt de Comiclopedia meer dan 13.700 namen, waarmee het de grootste striptekenaarsdatabase ter wereld is. In de afgelopen vijf decennia ontving Lambiek diverse hommages, prijzen en andere eerbewijzen. Vandaag is de winkel niet alleen een instituut in Nederland, maar ook in de internationale stripwereld.

Dit is het verhaal van een voortdurend evoluerende winkel die op haar eigen manier een fenomeen wist te worden. Een verhaal van beroemde bezoekers, wetsovertredende houten poppen, mensen met de initialen K.K., een verkoper die geen beroemdheden kan herkennen en de nooit aflatende queeste om strips als een serieuze kunstvorm te presenteren... maar bovenal een hommage aan alle geweldige mensen die Lambiek 50 jaar stripgeschiedenis hebben laten schrijven!

We hebben de geschiedenis van Lambiek opgedeeld in zes perioden aan de hand van de toenmalige winkellocaties, met een apart hoofdstuk over de Comiclopedia.

Kerkstraat 104 (1968-1980)
Deel 1 (1968-1975): Opening met Willy Vandersteen, Flip Fermin en andere vroege medewerkers, Strip voor Strip, Professor Pi, de beruchte lookalikewedstrijd...
Deel 2 (1976-1980): De eerste tentoonstellingen, Lambiek Bulletin, matten met Matena, Wordt Vervolgd, De Trouwe Lezer...

 

Kerkstraat 78 (1980-2003)
Deel 1 (1980-1985): Uitbreiding, het ZIP-bord, de Lambiek-pop en -fiets, Klaas Knol, De Reporter, de hondendrollenasbak
Deel 2 (1986-1989): Galerie Lambiek, de eerste exposities (o.a. RAW, Ceesepe, Pontiac, Liberatore), de Amsterdammertjes-stickers, Pontiacs tekeningen van Amsterdam en de winkel.
Deel 3 (1990-1995): Exposities over André Franquin, Will Eisner & Robert Crumb, Lambieks eigen expo in Angoulême, Lambiek gaat online.
Deel 4 (1996-2003): Beroemde bezoekers, Chris Ware, Kees' filantropie, de Peekelman bijeenkomst en meer stripcameo's.

 

Lambiek.Net (1999-heden)
Deel 1 (1999-2004): De Ouwe Blauwe site, Lancering van de Comiclopedia, Nederlandse Stripgeschiedenis, Margreet de Heer & Bas Schuddeboom.
Deel 2 (2005-heden): "Die Hobbyfreunde" Kees & Bas, Groei van de Comiclopedia, nieuwe site met webshop, Kjell Knudde.

 

Kerkstraat 119 & Utrechtsedwarsstraat 46-50 (2003-2005)
Kleine winkelruimte, Marko Otsen, Dependance op Utrechtsedwarsstraat, Stripheldenbuurt Almere, De Wereld van de Nederlandse Strip

 

Kerkstraat 132 (2005-2015)
Deel 1 (2005-2010): Galerie Lambiek is terug, Kees' pensioen en ridderschap, Boris, 24 Hour Comics, Lamelos-veilingen, 40 jaar Lambiek-feest
Deel 2 (2010-2015): Dood van Kees Kousemaker en Peter Pontiac, exposities van (inter)nationaal talent, lancering van de webwinkel

 

Koningsstraat 27 (2015-heden)
Vertrek uit de Kerkstraat, nieuw personeel, interessante signeersessies, Kutlul presentaties, 50 jaar Lambiek jubileumprojecten

 


Hommage door Peter Pontiac voor de 40ste verjaardag in 2008

Geschreven door Kjell Knudde, bewerkt door Bas Schuddeboom.
Gebaseerd op onderzoek door Knudde & Schudde, met veel dank aan Herwolt van Doornen, Margreet de Heer, Klaas Knol, Cyril Koopmeiners, Boris Kousemaker, Vincent Polverino, Abel Schoenmaker, Tijn Snoodijk en uiteraard wijlen Kees Kousemaker!

De meeste gebruikte tekeningen en foto's zijn afkomstig uit de onuitputtelijke archieven van Lambiek. Wie de meeste van deze foto's genomen hebben is helaas in de geschiedenis verloren gegaan. Hans Frederiks heeft bij veel vroege gelegenheden foto's genomen en in latere jaren hebben Job Goedhart, Rob Becker, Michiel Schatborn, Marco Buddingh en Rick Webb tijdens festiviteiten veel gefotografeerd. Indien we u geen erkenning hebben gegeven of u bezwaar maakt tegen het gebruik van deze beelden, contacteer dan a.u.b. Lambiek.